Rozwody w Kanadzie

agata-rebisz

Procedura rozwodu w Kanadzie znacznie różni się od polskiej.  Jest mniej skomplikowana, gdyż rozwód sam w sobie nie rozwiązuje żadnych kwestii prawnych poza unieważnieniem małżeństwa, ani nie wymaga orzeczenia o winie.  Uzyskanie rozwodu nie wymaga od stron stawienia się w sądzie, co znacznie upraszcza procedurę.    

Jedyną uznaną przez prawo kanadyjskie podstawą do rozwodu jest  trwały rozpad związku małżeńskiego.  Prawodawcy ustanowili, że trwały rozpad małżeństwa nastąpił w następujących przypadkach:

  • jedno z małżonków dopuściło się zdrady małżeńskiej

  • jedno z małżonków zachowuje się okrutnie w stosunku do drugiego

  • małżonkowie są w separacji przez rok lub dłużej

W przypadku zdrady, jedynie zdradzony małżonek może starać się o rozwód. W przypadku okrucieństwa, tylko małżonek będący jego ofiarą, może starać się o rozwód. Analogicznie tylko osobne zamieszkanie daje obojgu małżonkom powód do wystąpienia o rozwód. W Kanadzie obowiązuje rozwód bez orzekania winy wiec skoro nie ustala się tego, z czyjej winy związek się rozpadł, postępowanie małżonków przed rozwodem, oprócz nielicznych ekstremalnych sytuacji, nie ma wpływu na kwestie finansowe ani na podział majątku.  

 Przeważająca większość rozwodów udzielana jest w oparciu o separację. Separacja nie musi być „oficjalna”, nie trzeba jej nigdzie zgłaszać ani uprawomocniać.  Sąd definiuje separację jako fizyczną oddzielność, połączoną z tym, że jedno z małżonków zdecydowało się zakończyć związek małżeński.  Czas trwania separacji liczy się od chwili, w którym jedno z małżonków zamieszkało pod innym adresem. W niektórych sytuacjach można być w separacji i mieszkać pod jednym dachem, ale sąd nie zawsze uznaje, że taka sytuacja kwalifikuje się jako separacja.

Warto wiedzieć, że jeżeli w trakcie osobnego zamieszkania małżonkowie podejmują nieudaną próbę ratowania swojego związku i zamieszkają razem na okres nie przekraczający 90 dni, okresu tego nie odlicza się od czasu separacji.  Oznacza to, że jeżeli jedno z małżonków wyprowadziło się 15 maja 2016, potem wróciło do współmałżonka w pazdzierniku 2016 na okres nie dłuższy niż 90 dni i wyprowadziło się po raz drugi przed upływem tego okresu, to rok czasu w separacji, wymagany do złożenia wniosku o rozwód, upływa 15 maja 2017 roku i tego dnia każde z małżonków może wystąpić o rozwód.

Istnieją jednak okoliczności, gdy sąd może nie udzielić rozwodu po rocznej separacji. Najczęściej przyczyną jest nie uregulowalowanie spraw związanych z alimentacją dzieci oraz z prawami i obowiązkami rodzicielskimi. W takim przypadku sąd czeka z udzieleniem rozwodu, aż małżonkowie osiągną w tej sprawie porozumienie i spisana zostanie odpowiednia umowa albo aż sąd podejmie w tej sprawie decyzję i wyda stosowne orzeczenie.

Rozwód w Kanadzie sprowadza się do decyzji sądu, stwierdzającej, że małżeństwo przestało istnieć. Umożliwia on ponowne wstąpienie w związek małżeński, ale sam w sobie nie rozwiązuje żadnej ze kwestii prawnych związanych z rozpadem małżeństwa. W praktyce, po uzyskaniu rozwodu, pary często kłócą się przez wiele lat o finanse lub opiekę nad dziećmi. Wszystkie prawa i obowiązki nabyte przez okres małżeństwa mogą przetrwać rozwód i być przedmiotem sporów długo po rozpadzie małżeństwa.

Jedynie podpisana umowa separacyjna lub decyzja sądowa rozwiązuje kwestie prawne pojawiające się przy rozwodzie. Ustna umowa między stronami nie ma mocy prawnej, gdyż nie może być w żaden sposób egzekwowana, jeżeli któraś ze stron jej nie przestrzega.

Aby umowa separacyjna miała moc prawną, obydwie strony muszą ujawnić swoje informacje finansowe.  Dotyczy to wszystkich sposobów negocjowania umowy separacyjnej (negocjacje prowadzone przez prawników, mediacje, arbitraż ) oraz procesu sądowego. Umowa separacyjna zawarta bez ujawnienia przez strony swojej sytuacji finansowej może być uznana przez sąd za nieważną Informacje finansowe muszą być wymienione na samym początku negocjacji lub procesu sądowego. Jeżeli sprawa trafia przed sąd, to strona spóźniająca się z przedstawieniem swojej sytuacji finansowej może być zobowiązana do pokrycia kosztów sądowych drugiej strony.

 Bez podpisania umowy separacyjnej, rozwód, mimo że kończy małżeństwo, nie jest przeszkodą w dochodzeniu przez małżonków swoich praw ani nie rozwiązuje kwestii spornych raz na zawsze.  Po otrzymaniu rozwodu małżonkowie mają 2 lata na to, aby wystąpić o podział majątku (albo 6 lat od daty separacji, jeżeli para nie ma rozwodu).  Jeżeli kwestia alimentacji współmałżonka nie została uregulowana przez umowę separacyjną, to jedno z małżonków może prosić sąd o przyznanie alimentów bez względu na to, ile czasu upłynęło od rozwodu i separacji.  Również sprawy związane z alimentacją dzieci i prawami rodzicielskimi nie ulegają przedawnieniu.  Nawet umowa separacyjna nie daje ostatecznego rozwiązania kwestii alimentów na dzieci i praw rodzicielskich, ze względu na to, że okoliczności rodziców mogą ulec zmianie, a najlepszy interes dziecka jest nadrzędny. Kwestie prawne towarzyszące rozpadowi małżeństwa lub związku nieformalnego są skomplikowane i tylko prawnik może poradzić stronom, jak je rozwiązać.